JNA 35, 23273 Novo Miloševo, Srbija, 00381(0)69/783-155, 00381(0)63/644-369, banatskikulturnicentar@gmail.com

Milan Micić: „Kolonistička naselja (1920–1941): Banat, Bačka, Srem”

 

Edicija: ISTORIJA / KOLONISTIČKA NASELJA
284 str, broš. povez, 13 x 21 cm, 2021. god.
ISBN 978-86-6029-500-4

Cena: 1000 din

Poručivanje putem WEB KNJIŽARE:


U svojoj studiji Milan Micić polazi od saz­nanja da je u procesu agrarne reforme i kolonizacije u Kraljevini Jugoslaviji, sprovedenoj u periodu od 1920. do 1941. godine, u severnim krajevima (Banat, Bačka, Baranja, Srem, Slavonija) formirano 201 na­se­lje u kojima je uoči Drugog svetskog rata živelo oko 100.000 stanovnika. Ta nova naselja su podizana u pa­nonskoj oblasti u blizini granica prema Mađar­skoj i Rumuniji ili nešto dalje od granice, ili su iz­građena uz postojeća naselja u kojima je uglavnom ži­velo manjinsko nemačko, mađarsko i rumunsko sta­novništvo. U svakom slučaju, podizana su na goloj le­dini. Od tih naselja autor je ovom prilikom ob­rad­io 20 iz Bačke, Banata i Srema. To su naselja: Ba­nat­sko Karađorđevo, Sirig, Hajdučica, Rastina, Voj­vo­da Stepa, Vladimirovac, Lužac, Crno Brdo, Alek­sa Šantić, Lipovača, Aleksandrovo, Banatsko Vi­šnji­ćevo, Banatski Dušanovac, Vojvoda Bojović, Ko­vin, Seleuš, Podlokanj, Tankosićevo, Pavliš i Rusko Selo.

Idući tragom Nikole Gaćeše, tematski, sadr­žajno i metodološki proširujući i bogateći nje­go­va istraživanja, Milan Micić je stasao u jednog od naših najboljih, ako ne i u najboljeg, poznavaoca procesa agrarne reforme i kolonizacije u periodu između dva svetska rata. Njegova knjiga „Kolonistička naselja (1920–1941) – Banat, Bačka, Srem“ obradovaće, ne samo istoričare, nego i pripadnike svih naučnih disciplina koji se na neki način bave naseljima, pre svega etnologe, geografe, arhitekte i sociologe. Kao što će, imajući u vidu prepoznavanje raznih vidova kolektivnih identiteta, u teorijskom i metodolo­škom pogledu, osim istoričara, obradovati i pripa­dnike drugih naučnih disciplina, pre svih socijal­ne ili kulturne antropologe. Ona će dobro doći svim brojnim potomcima učesnika naseljavanja i stvara­nja novih kolonija u Bačkoj, Banatu i Sremu u periodu između dva svetska rata, koji budu hteli da saznaju nešto više o svom poreklu i identitetu, najposle i mnogim ljubiteljima pouzdanog istorijskog štiva, kao i ljubiteljima dobre knjige uopšte.

Prof. dr Branko Ćupurija


Upravo su agrarna re­forma, želja da se utvrde granični pojasevi i dug pre­ma dobrovoljcima doveli do prvog jugoslovenskog kolonističkog talasa u kojem je nastao niz potpuno novih naselja. Taj složeni proces je u središtu pažnje nove knjige dr Milana Micića, koji se velikim brojem radova pokazao kao izuzetan poznavalac dobrovo­lja­čkog pitanja, kao i kolonizacionih kretanja i razvi­tka novih naselja na tlu današnje Vojvodine. Milan Micić piše o nastanku novih naselja u Banatu, Bačkoj i Sremu, daje prikaz regionalnog porijekla njego­vih naseljenika, opisuje uslove u kojima su živjeli i iz kojih su gradili uređena naselja kakva danas posto­je. Potanko oslikava probleme sa kojima su se suočava­li – nedostatak pitke, a višak svake druge vode, bole­sti koje su kosile primarno djecu kolonista, ali i novi način života, na koji su se u ravnici, daleko od zavičaja, navikavali ljudi iz dinarskih krajeva nove, jugoslovenske kraljevine.

Zbog složenosti teme i sveobuhvatnosti is­traživačkog pristupa, ovaj rukopis Milana Micića nije samo istorija Banata, Srema i Bačke, već i mno­go više od toga – on predstavlja sastavni dio po­vijesti Like, Bosne, Hercegovine, Boke Kotorske i svih drugih oblasti odakle su dolazili kolonisti. Nji­hov dolazak u ravničarske krajeve nije promijenio sa­mo istoriju krajeva koji čine današnju Autonomnu Po­krajinu Vojvodinu, već i svih onih krajeva koji su ostali bez svojih mještana. Njihov odlazak iz Dalmacije, Like, sa Korduna i Banije, iz Bosne i Hercegovine bio je, pokazalo je to vrijeme, prvi talas odlaska Srba iz tih krajeva.

Dr Milan Gulić

Milan Micić: „Kolonija Vojvoda Bojović (1921-1941)”

 

Edicija: ISTORIJA / KOLONISTIČKA NASELJA
156 str, broš. povez, 13 x 21 cm, 2021. god.
ISBN 978-86-6029-498-4

Cena: 600 din

Poručivanje putem WEB KNJIŽARE:

Naselje Vojvoda Bojović prepoznatljivo je is­ključivo unutar Srpske Crnje kao integralni deo sela koji svoj početak beleži u 14. veku. Van Srpske Crnje naselje je malo kome poznato, a i oni koji znaju za njegovo postojanje kao dela Srpske Crnje ne znaju ništa o njegovom nastanku i zaustavljenom razvoju, jer kolonija Vojvoda Bojović, formirana u Kraljevini Jugoslaviji kao jedna od njene dve stotine kolonija na granicama ka Mađarskoj i Rumuniji, kao i u njihovoj dubini, jeste naselje koje je voljom istorijskih zbivanja tokom četvrte i pete decenije 20. veka ostalo naselje zaustavljeno u svom razvitku, koje nije uspelo da se oformi u zasebno naselje kao susedne veli­ke kolonije (Vojvoda Stepa, Aleksandrovo, Banatsko Karađorđevo), ali se nije sasvim, bez unutrašnje lo­kalne prepoznatljivosti, utopilo u obližnje naselje poput malih kolonija, kao na primer Vlajkovca ili Pavliša kod Vršca ili Hajdučice i Markovićeva kod Plandišta. Vojvoda Bojović, unutar sela Srpska Crnja, zaseban je identitet sa kontraverznim odno­som osećanja da je deo ruralne celine, ali i pojavna posebnost.

Mala istorija kolonije Vojvoda Bojović (1921–1941) opisuje onaj kratak period nastajanja naselja, kada se mogla istoriografskim istraživanjem do­segnuti specifičnost i karakter novog naselja koje je okupacijom Jugoslavije 1941. godine bilo pot­pu­no prekinuto u oblikovanju sopstvenog lokalnog iden­ti­teta. Postojeća arhivska građa omogućila je da se is­traživanje nastanka kolonije usmeri u potpunosti ka čoveku (pojedincu) koji je osnovao naselje i da se os­vetli njegova ljudska sudbina i njegova ljudska borba da izgradi kuću, osnuje domaćinstvo i počne novi život u jednoj, u svakom pogledu, tegobnoj i nehumanoj kolonizaciji.

Iz Predgovora autora

Katarina Đorđievska: „Rečnik stradanja”

 

Edicija: PRVA KNJIGA
64 str, broš. povez, 13 x 21 cm, 2021. god.
ISBN 978-86-6029-503-5

Cena: 400 din

Poručivanje putem WEB KNJIŽARE:


Poezija Katarine Đorđievske, tematski gledano, uglavnom je intimistička. Ona se uspešno izraža­va kako u slobodnom tako i vezanom stihu. Ali nje­ne pe­sme nisu hermetičke, one su prijemčive či­talačkom sluhu, tako da poprimaju univerzalni do­­ticaj. Verujem da će se njena poezija dopasti či­ta­ocima, što je i razlog moje tople preporuke za ob­javljivanje.

Takođe, iskazujem svoje verovanje u pesničku bu­dućnost Katarine Đorđievske, koja, iako mlada, ispisu­je zrelu poeziju. Iako piše nadahnuto, kod nje je prisu­tna „svest o pesmi” (Branko Miljković), piše iskreno, otvoreno o svom (ovom) vremenu. Malo je pesnika koji se usuđuju da smelo pevaju o sebi i okruženju.

Posebno naglašavam njen osećaj za melodiju, njeni stihovi odzvanjaju. Mada moderne vokacije, pe­sme sadrže tradicionalne vrednosti pevanja, što 

ih čine pri­bližnim širokom čitateljstvu. A ti elementi su veoma bitni za trajnost poezije.

                                    Vlasta Mladenović


Nada Kljajić: „Zbog čoveka u ljudima”

 

Edicija: ZAVIČAJ
104 str, broš. povez, 13 x 21 cm, 2021. god.
ISBN 978-86-6029-501-1

Cena: 500 din

Poručivanje putem WEB KNJIŽARE:


Poezija je iskonska potreba svakog čoveka koji uzvišenosti stremi, što bi rekao narod „ko peva – zlo ne misli”; on u pesmi nalazi sreću i utehu, u njoj promišlja o smislu i ne­poznanicama života...

U poeziji Nade Kljajić izražena je ple­menitost, što je danas retkost, a to je odli­ka iskrenih pesnika, što je svakako poruka čitave knjige:

„Postoje tako neki ljudi blagi,
čudesni, lekoviti i srcu dragi”
                           (Retki Ljudi)


Vlasta Mladenović
(iz recenzije)

Povodom trostrukog jubileja BKC donirao knjige školama u Novom Miloševu i Ranilugu (KIM)

Banatski kulturni centar iz Novog Miloševa donirao je 200 naslova OŠ Dr Đorđe Joanović u Novom Miloševu i 200 naslova OŠ Veljko Dugošević u Ranilugu (Kosovo i Metohija) povodom jubileja: 35 godina od osnivanja Kulturnog dvorišta Radovana Vlahovića, 30 godina izdavačke delatnosti i 15 godina od osnivanja Banatsko kulturnog centra.


Vladimir Bata Golušin, direktor OŠ Dr Đorđe Joanović iz Novog Miloševa, povodom donacije je rekao: "Imamo tu čast da se danas posebno zahvalimo Senki i Radovanu Vlahoviću, odnosno Banatskom kulturnom centru!

Prilkom današnje posete, Radovan Vlahović, doneo nam je na dar preko 200 naslova iz njihove izdavačke radinosti!

Ovo možemo reći da je kruna naše saradnje jer smo i pre toga iz Banatskog kulturnog centra dobijali sjajne podsticaje kroz učešće u raznim projektima kao što su Proleće Sime Cucića, Dani Teodora Pavlovića, Sunčan dan, kroz mnogobrojne izložbe i književne susrete, kroz saradnju sa slovačkom ambasadom i organizacijom Bibiana. Da ne zaboravimo da Senki Vlahović dugujemo i za vizelni identitet naše akcije Branimo znanje!. Hvala vam za sva prenugnuća da kulturni život našeg sela bude obojen bojama sveta koje zrače i van našeg Novog Miloševa i donose svet u našu, nekada ne toliko zainteresovanu sredinu.

Kao uzdarje, Radovanu Vlahoviću je uručena maketa vetrenjače, rad učenice VII razreda, Anastasije Rođenkov, i paket proizvoda iz radionice nastavnice Vidice Štetin.

Za sve ovo nabrojano i za sve buduće zajedničke saradnje, nek vam vetrovi sa banatske ravnice u krila vetrenjače donesu dobro zdravlje i puno uspeha uz svu zahvalnost koju vam mi šaljemo!"


Prilog TV Novi Bečej


Donaciju knjiga u izdanju Banatskog kulturnog centra za Ranilug na Kosovu i Metohiji proslediće mladi pesnik Jovan Zafirović, autor tri knjige u izdanju BKC-a, koji je upravo bio đak OŠ Veljko Dugošević u Ranilugu kojoj će biti donirane knjige.



Promocija tri romana o Bapi Radovana Vlahovića u Bašaidu

Promocija tri romana Radovana Vlahovića „Bapa” (knjiga prva) i „1934.” (knjiga druga), „Mučenici” (knjiga treća) u izdanju Banatskog kulturnog centra, održana je 21. maja 2021. godine u Domu kulture u Bašaidu.


Učestvovali su: Radovan Vlahović, autor, Jelena Đorđević, književna kritičarka, i Senka Vlahović, moderatorka programa.


Roman „Bapa”, objavljen 2016. godine, našao se u tri najuža izbora za nagrade u 2017. godini: Vitalova nagrada Zlatni suncokret, Nagrada Laza Kostić Novosadskog sajma i Knjiga godine Društva književnika Vojvodine. Roman „Bapa” je preveden na mađarski, slovački i rumunski jezik, dok je roman 1934. preveden na slovački jezik. Urednik sva tri romana Simon Grabovac pripredio je i knjigu pod nazivom Kritičari o Bapi”.

„Svim ovim romanima, kao jednom celinom, obuhvaćena je najpre prva polovina dvadesetog veka, sa evokacijom stravičnih događanja tokom Velikog rata i prvih desetak godina iza njega, potom život iza ćesara, u vreme stabilizovanja nove države i privikavanje na nove adete (sadržaj prve knjige Bapa), zbivanja do sredine tridesetih, kada se događa atentat na kralja Aleksandra Karađorđevića (drugi u nizu, roman 1934), a trećim romanom Mučenici nastavlja se život paora-salašara Branka i svih njegovih iz velike porodice Pavlovih, među kojim je svako u ponečem i na svoju ruku, sve do zbivanja marta 1941. godine, kada je već sasvim izvesno pristizanje novog ljudskog sunovrata. Svim tim ratnim plamenom biće zahvaćeno i to malešno pleme banatskih Srba duboko ukorenjenih, posle mnogih nevolja, koje su ih ništile, ipak, opstalih na panonskom tlu, na tako malenom prostoru kao što je Kikinda i okolna mesta, u tom tek deliću i jugoslovenskog, ali i evropskog pakla. Opstalih i po svemu što predstavlja potpuni identitet jednog naroda (jezik, vera, tradicija...) jasno prepoznatljivih u mnoštvu drugih.” (David Kecman)

 

„Ako je Niš imao Stevana Sremca, Vranje Boru Stankovića, Banat nesumnjivo ima jedinstvenog Radovana Vlahovića, koji je u današnje vreme, kada narodni govor Banata pod uticajem standardnog jezika polako iščezava, uspeo da prikaže ne samo običaje, verovanja i način života u Banatu u prvoj polovini XX veka, nego je i živopisno preneo govor i leksiku tadašnjice. Ovaj maestralni poduhvat učinio je da Banat XXI veka bude ponosan što ima ova izvanredna dela koja svedoče o postojanju onih iskrenih, toplih, radnih i pametnih ljudi, o kojima je naš autor govorio potpuno iskreno, bez ulepšavanja, ali sa tolikom ljubavlju koja se oseti na bilo kojem kraju sveta. Ovo troknjižje svakako je dokaz da se o jednoj maloj regiji toliko može reći i da je ono što je ostalo za nama u prošlosti, i dalje aktuelno i živo, samo ukoliko mi to prihvatimo.” (Jelena Đorđević)

 


BIOGRAFIJA RADOVANA VLAHOVIĆA

Radovan Vlahović je rođen 1958. godine u Novom Bečeju. Studirao je Jugoslovensku i svetsku književnost u Novom Sadu. Objavio je 50 knjiga. Piše romane, kratke priče, pesme, eseje. Prevođen je na engleski, ruski, nemački, mađarski, slovački, rumunski, slovenački i makedonski jezik. Član je Društva književnika Vojvodine, Udruženja književnika Srbije, Udrženja pisaca Exil – PEN, sekcije zemalja nemačkog govornog područja, i Matice srpske. Osnivač je i direktor prvog privatnog kulturnog centra u Srbiji – Banatskog kulturnog centra. Dobitnik je više nagrada za književni rad i kulturno pregalaštvo. Osnivač je i organizator više kulturnih manifestacija. Živi i radi u Novom Miloševu.

Poručivanje: